Kara Ağalar ve Kara Ağalar Taşlığı

Kara Ağalar ya da Harem Ağaları  genellikle Habeş kökenlilerden seçilirlerdi. Hadımlar arasından seçilen Kara Ağalara Saray'ın ve Harem'in kuralları öğretilir, sıkı bir disiplinle eğitilirlerdi. Başlıca görevleri Harem'in kapılarında nöbet tutmak, giriş çıkışları kontrol etmek, arabalara refakat etmek ve izinsiz hiç kimseyi içeri almamaktı.

Kara Ağaların başında bulunan ve onları yöneten Kızlar Ağası (Dârüssaâde Ağası) Harem’in en üst düzey sorumlusuydu. Protokoldeki yeri Sadrazam ve Şeyhülislam'dan sonra gelirdi. Haremeyn vakıflarıyla birlikte selâtin vakıflarına da nezaret eden Dârüssaâde Ağaları, yüksek gelirleri sayesinde, İstanbul içinde ve dışında bir çok cami, okul, sebil gibi hayratlar yaptırmışlardır. Görevleri gereği padişahlara ve ailesine yakın olmaları nedeniyle sarayda, özellikle 17. ve 18. yüzyıllarda devlet yönetiminde etkili olmuşlardır.

Kara Ağalar Taşlığı ve çevresindeki yapıların 16. yüzyıl ortalarında Harem’in kurumlaşması sırasında oluştuğu düşünülür. Bu avlu Harem’in ilk taşlığıdır. Harem Ağalarının yaşadığı pek çok mekân buraya açılır. Mekânlar 1665 Harem yangınından sonra yenilenmiştir. Solda revaklar arkasında aynı zamanda bir eğitim yeri olan Kara Ağalar koğuşu, Darüssaâde Ağası dairesi ve şehzadeler mektebi, sağda musahipler dairesi ve nöbet yeri bulunur. Koğuş cephesindeki kitabeler Sultan IV. Mustafa, Sultan II. Mahmud ve Sultan Abdülmecid’in Harem Ağaları için tahsis edilen gelirleri gösteren vakfiyelerini içerir.